Tiêu chí đánh giá trường học an toàn

1. Tiêu chí về môi trường học đường an toàn và yêu cầu trang bị thiết bị an toàn

Trong bối cảnh tai nạn thương tích học đường vẫn xảy ra ở nhiều cấp học, việc xây dựng môi trường học đường an toàn gắn chặt với năng lực xử lý tình huống khẩn cấp. 

Theo phụ lục của Thông tư 18/2023/TT-BGDĐT về xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên, một nhóm tiêu chí đánh giá trường học an toàn tập trung vào đảm bảo môi trường vật chất không tiềm ẩn nguy cơ gây tai nạn thương tích. 

Nhà trường cần tổ chức kiểm tra định kỳ toàn bộ không gian sử dụng, bao gồm phòng học, hành lang, cầu thang, khu vệ sinh, sân chơi, khu thể chất và các khu chức năng. Mỗi khu vực tồn tại đặc điểm rủi ro riêng cần được nhận diện cụ thể để có phương án kiểm soát phù hợp. Hành lang và cầu thang thường phát sinh nguy cơ trơn trượt, sân thể chất dễ xảy ra va chạm, khu vực điện tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn nếu không được che chắn đúng quy chuẩn. Hoạt động kiểm tra cần duy trì thường xuyên và gắn với xử lý ngay khi phát hiện yếu tố mất an toàn, không trì hoãn đến các mốc đánh giá định kỳ.

Trang bị thiết bị an toàn trong trường học là yêu cầu bắt buộc trong nhóm tiêu chí này. Danh mục cơ bản gồm tủ thuốc, dụng cụ sơ cấp cứu, bình chữa cháy và biển cảnh báo. Các thiết bị cần được bố trí tại vị trí dễ tiếp cận, kèm hướng dẫn sử dụng rõ ràng để đảm bảo khả năng sử dụng trong tình huống thực tế.

Máy AED được xác định là thiết bị an toàn quan trọng trong trường học, hỗ trợ xử lý tình trạng ngừng tim đột ngột có thể xảy ra trong giờ thể dục hoặc hoạt động ngoại khóa. Nguy cơ xuất hiện ở cả học sinh và giáo viên, cần có phương án ứng phó kịp thời. Thiết bị có chức năng phân tích nhịp tim và hướng dẫn sốc điện khi cần thiết, thời gian can thiệp ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sống của nạn nhân. Bố trí máy tại phòng y tế, khu thể chất hoặc khu vực trung tâm giúp rút ngắn thời gian tiếp cận.

Theo tiêu chí đánh giá trường học an toàn, máy AED đáp ứng yêu cầu về thiết bị hỗ trợ cấp cứu tại chỗ. Hiệu quả phụ thuộc vào điều kiện triển khai và khả năng tiếp cận trong thực tế. Vị trí lắp đặt cần đảm bảo dễ nhìn, có biển chỉ dẫn rõ ràng. Thiết bị không đặt trong khu vực hạn chế tiếp cận, người trong trường cần biết vị trí cụ thể để sử dụng khi cần thiết.

Tình trạng hoạt động của máy AED cũng cần được kiểm tra định kỳ. Pin và điện cực có thời hạn sử dụng, cần thay thế đúng thời điểm. Quy trình kiểm tra cần được xây dựng cụ thể và thực hiện theo kế hoạch. Giáo viên và học sinh cần nắm chức năng cơ bản của máy AED để đảm bảo sử dụng hiệu quả khi xảy ra sự cố.

Hệ thống thiết bị an toàn trong trường học cần được bố trí đồng bộ. Tủ thuốc phải đầy đủ vật tư sơ cấp cứu, bình chữa cháy còn hạn sử dụng, biển cảnh báo rõ ràng và dễ hiểu. Tiêu chí đánh giá trường học an toàn yêu cầu duy trì liên tục trong quá trình vận hành. Cơ sở vật chất có thể xuống cấp, thiết bị có thể hư hỏng, nguy cơ mới có thể phát sinh theo thời gian. Vì vậy, kiểm tra định kỳ là nội dung bắt buộc, kết quả kiểm tra phải đi kèm với biện pháp khắc phục cụ thể. Tránh thực hiện mang tính hình thức, không tạo ra hiệu quả thực tế.

Nhóm tiêu chí về môi trường học đường an toàn đóng vai trò nền tảng trong phòng chống tai nạn thương tích. Khi thiết bị an toàn trong trường học được trang bị đầy đủ và duy trì đúng trạng thái, khả năng xảy ra sự cố được giảm thiểu. Máy AED góp phần nâng cao hiệu quả xử lý tình huống khẩn cấp liên quan đến tim mạch trong phạm vi nhà trường.

2. Tiêu chí về tổ chức hoạt động y tế trường học và đào tạo sơ cấp cứu

Phụ lục của Thông tư 18/2023/TT-BGDĐT xác định rõ yêu cầu về tổ chức hoạt động y tế trường học trong tiêu chí đánh giá trường học an toàn. Nhà trường cần có lực lượng phụ trách công tác y tế, xây dựng kế hoạch chăm sóc sức khỏe học sinh và đảm bảo khả năng xử lý các tình huống khẩn cấp.

Đào tạo sơ cấp cứu là nội dung trọng tâm trong nhóm tiêu chí này. Giáo viên, nhân viên cần được tập huấn các kỹ năng cơ bản như hồi sinh tim phổi, xử lý dị vật đường thở, cầm máu, sơ cứu chấn thương. Những kỹ năng này giúp giảm mức độ nghiêm trọng của tai nạn trước khi chuyển đến cơ sở y tế.

Giáo viên, nhân viên cần được tập huấn các kỹ năng cơ bản như hồi sinh tim phổi, xử lý dị vật đường thở, cầm máu, sơ cứu chấn thương.

Quá trình đào tạo cần gắn với thực hành để đảm bảo khả năng ứng dụng trong thực tế. Các buổi tập huấn nên mô phỏng tình huống cụ thể để người tham gia có thể thao tác trực tiếp. Khi trường học được trang bị máy AED, nội dung sử dụng thiết bị này cần được đưa vào chương trình đào tạo sơ cấp cứu. Máy AED có hướng dẫn bằng giọng nói, tuy nhiên người sử dụng vẫn cần nắm quy trình cơ bản để thao tác nhanh và chính xác.

Sự kết hợp giữa kỹ thuật ép tim ngoài lồng ngực và sử dụng máy AED giúp tăng hiệu quả cấp cứu trong những phút đầu. Đây là khoảng thời gian có ý nghĩa quyết định đối với các trường hợp ngừng tim.

Tiêu chí cũng khuyến khích mở rộng đào tạo sơ cấp cứu cho học sinh, đặc biệt ở cấp trung học. Khi nhiều người trong trường có kỹ năng, khả năng hỗ trợ trong tình huống khẩn cấp sẽ được nâng cao. Nhóm tiêu chí về hoạt động y tế trường học hướng đến xây dựng đội ngũ có năng lực thực hành, đảm bảo phản ứng nhanh và chính xác khi xảy ra tai nạn thương tích.

3. Tiêu chí về kiểm tra, giám sát và duy trì trường học an toàn

Theo phụ lục của Thông tư 18/2023/TT-BGDĐT, tiêu chí đánh giá trường học an toàn yêu cầu duy trì thông qua hoạt động kiểm tra, giám sát thường xuyên. Nhà trường cần xây dựng kế hoạch kiểm tra định kỳ đối với các yếu tố liên quan đến an toàn.

Đối với thiết bị an toàn trong trường học, hoạt động kiểm tra cần đảm bảo các thiết bị luôn ở trạng thái sẵn sàng. Tủ thuốc cần được bổ sung đầy đủ, bình chữa cháy còn hạn sử dụng và hoạt động tốt. Máy AED cần được kiểm tra định kỳ về pin, điện cực và hệ thống vận hành.

Song song với thiết bị, năng lực sơ cấp cứu của đội ngũ cần được đánh giá thường xuyên. Nhà trường có thể tổ chức diễn tập tình huống, kiểm tra kỹ năng sau tập huấn để đảm bảo kiến thức được duy trì và sử dụng thành thạo.

Tiêu chí cũng đề cập đến sự phối hợp giữa nhà trường và cơ sở y tế. Khi xảy ra sự cố, quá trình liên hệ cấp cứu, hỗ trợ chuyên môn và vận chuyển nạn nhân cần được thực hiện nhanh chóng. Trong thời gian chờ lực lượng chuyên nghiệp, sơ cấp cứu tại chỗ đóng vai trò quan trọng, đặc biệt khi có sự hỗ trợ của máy AED.

Duy trì môi trường học đường an toàn là quá trình liên tục, yêu cầu kiểm tra, cập nhật và điều chỉnh theo thực tế. Khi các tiêu chí được thực hiện đầy đủ và thường xuyên, hệ thống an toàn sẽ luôn ở trạng thái sẵn sàng.

Toàn văn thông tư 18/2023/TT-BGDĐT về xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục thường xuyên:

https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Giao-duc/Thong-tu-18-2023-TT-BGDDT-xay-dung-truong-hoc-an-toan-phong-chong-tai-nan-thuong-tich-584576.aspx

Tiêu chí đánh giá trường học an toàn theo phụ lục của Thông tư 18/2023/TT-BGDĐT bao gồm môi trường vật chất, hoạt động y tế và cơ chế giám sát. Trang bị thiết bị an toàn trong trường học và đào tạo sơ cấp cứu là hai nội dung xuyên suốt trong toàn bộ hệ thống tiêu chí. Khi triển khai đồng bộ các tiêu chí, môi trường học đường an toàn được hình thành với khả năng phòng ngừa và ứng phó hiệu quả, góp phần bảo vệ sức khỏe và tính mạng của học sinh, giáo viên trong nhà trường.